Beljanica

Beljanica je tipična krečnjačka planina i kao takva bogata je raznovrsnim površinskim i podzemnim kraškim oblicima. Pruža se u pravcu istok-zapad (E-W), u dužini od oko 30 km, a širine je oko 15 km. Ima asimetričan izgled. Severne padine se blago spuštaju prema reci Mlavi, dok se na jugu prema Resavi završava strmim odsecima. Najviši vrh je „Beljanica” sa 1339 m nadmorske visine.

 

Na Beljanici dominira kraški reljef. Po atraktivnosti se ističu uvale Rečke i Busovata. Na dnu ovih depresija formirani su brojni potoci čije vode nestaju u ponorima u supodini krečnjačkog oboda. Vrtače su brojnije od uvala, ali su manje i obrasle šumskom i travnom vegetacijom, pa su pogodne za stočarstvo i zemljoradnju. Od površinskih kraških oblika na Beljanici se mogu videti i škrape. Škrape nastaju rastvaranjem karbonatnih stena pod uticajem vode. Na kontaktu severnih padina Beljanice sa Žagubičkom i Krepoljinsko-krupajskom kotlinom, javljaju se nekoliko jakih kraških vrela (Žagubičko vrelo, Krupajsko vrelo, Belosavac, Suvodolsko vrelo, Izvaričko vrelo, Vrelo Male Tisnice i Vrelo Lopušnja), koji predstavljaju podzemne kraške oblike. Ova vrela su prirodna bogatstva i veliki turistički potencijali opštine Žagubica. Pored ovih vrela na Beljanici, u delu koji pripada opštini Žagubica, nalazi se i manji ali veoma lep vodopad koji se zove „Beljanički Buk”. Južni obodi planine, koji pripadaju opštini Despotovac, bogati su brojnim pećinama. Jedna od njih je i Resavska pećina koja je najposećenija i najbolje istražena pećina u Srbiji. U blizini Resavske pećine, na potesu zvanom Lisine, nalazi se i jedan veći vodopad koji se zive „Buk” i zajedno sa pećinom predstavlja turističke atrakcije sa južne strane Beljanice. Preko Beljanice vodi makadamski put u pravcu Žagubica - Buk - Busovata  - Rečke - Sladaja (opština Despotovac), u dužini od 49 km, koji je povezan sa najznačajnijom saobraćajnicom Homolja Petrovac - Bor i Krepoljin - Despotovac. Zbog prirodnih i ekološko-turističkih vrednosti od kojih se izdvajaju: povoljna nadmorska visina, očuvanost pejzaža, čist planinski vazduh, dosta izvora i vodotoka, bujna fegetacija, raznovrsna fauna, dobra saobraćajna povezanost i drugo, Beljanica ima velike turističke potencijale za razvoj rekreativnog, izletničkog, zimskog i eko turizma. 

© 2017-2022 Завичајни музеј Хомоља у Жагубици
Трг Јована Шербановића 5 12320 Жагубица

Free Joomla templates by L.THEME